تاریخ انتشار خبر: ۲۷ , تیر, ۱۳۹۴ | ۱۷:۴۳:۰۷
کد مطلب : 99171
آداب و رسوم عشایر عرب خوزستان در عید فطر؛

از خرید شب عید تا دید و بازدید و سرکشی به علماء و بزرگان/عیدی دادن به کودکان رسم جدا نشدنی عید فطر

اعمال زیبایی که در روز عید فطر شاهد آن هستیم همسایه‌ها با شعارهای”یا الله”، “عیدکم مبارک یا اهل البیت” به خانهٔ همسایه‌ها می‌روند و عید را به هم تبریک می‌گویند.

آداب و رسوم عشایر عرب خوزستان در عید فطر؛

از خرید شب عید تا دید و بازدید و سرکشی به علماء و بزرگان/عیدی دادن به کودکان رسم جدا نشدنی عید فطر

اعمال زیبایی که در روز عید فطر شاهد آن هستیم همسایه‌ها با شعارهای”یا الله”، “عیدکم مبارک یا اهل البیت” به خانهٔ همسایه‌ها می‌روند و عید را به هم تبریک می‌گویند.

به گزارش رهیاب به نقل از باوی نیوز؛ در بین عشایر عرب ساکن جنوب غربی کشور عید فطر از جایگاه خاص و ویژه‌ای برخوردار است. این افراد با به‌جا آوردن برخی آیین‌ها به گرامیداشت این عید بزرگ مسلمین می‌پردازند.

دو روز پایانی ماه رمضان در بین مردم عرب‌ خوزستان اسامی خاصی دارند. مردم عرب‌ خوزستان دو روز قبل از عید فطر را “ام الوسخ” و یک روز مانده به عید را “ام الحلس” می‌نامند.

”ام‌الوسخ” به معنای روز «چرکین» است. در این روز مردم عرب زبان خوزستان به نظافت خانه‌های خود می‌پردازند، اجناس تازه برای منزل می‌خرند و خانه را برای فرارسیدن عید و اکرام مهمان تمیز و آماده می‌کنند.

روز بعد از “ام‌الوسخ” را “ام‌الحلس” می‌نامند. “ام‌الحلس” نیز که نامی محلی و قدیمی است به معنای روز نظافت و رسیدگی شخصی است. در این روز جوانان به ظاهر خود رسیدگی می‌کنند. می‌توان گفت “ام الحلس” متضاد و نقطه مقابل “ام الوسخ” است.

 

*آداب و رسوم مردم عرب خوزستان در زمان رویت هلال ماه شوال

 

رسومات رایج در زمان اعلام رویت هلال ماه شوال و اعلام رسمی عید سعید

در زمانی که اثبات رویت هلال ماه شوال ثابت می‌شود و موجی از شادی منطقه را در بر می‌گیرد و مسجد محله به نشان ثنا پروردگار تکبیر می‌گوید.

در زمان‌های گذشته یک نفر قاصد پیغام را آورده و دهن به دهن بین مردم پخش می‌شد امام اکنون با وجود رسانه و ارتباطات این نوع اطلاع‌رسانی تقریبا منسوخ شده است.

در بین عشایر عرب خوزستان مرسوم است در زمان اعلام عید فطر زنان هلهله می‌کنند و جوانان در میدان دور هم جمع شده پای‌کوبی می‌کنند و گاهی تیرهوایی نیز به نشانه شادی شلیک می‌شود.

پرداخت زکات فطره نیز از جمله کارهای انجام شده در زمان اعلام عید فطر است که بومیان این منطقه نیز همانند سایر مسلمانان معتقد هستند که روزه بدون پرداخت زکات فطریه تکمیل نمی‌شود.

بومیان منطقه همانند سایر مسلمانان در شب اعلام عید مبلغ تعیین شده زکات فطریه را به نیت پرداخت به نیازمندان کنار می‌گذارند.

 

بازارهای اهواز و خرید لباس نو در آستانه عید فطر

“بازار عبدالحمید” اهواز هم که حکایتی برای خود دارد. زیبایی و تنوع سنتی این بازار به قدری بوده که احمد محمود یکی از بزرگ مردان ادبیات کشورمان از آن دریغ نکرده است.

در این بازار از آجیل و خشکبار گرفته تا ماهی و لباس‌های محلی عربی، عود، بخور و دله قهوه (قهوه جوش عربی) در آن یافت می‌شود. طنین و ترنم موسیقی عربی محلی را از گوشه و کنار دکان و مغازه و دست فروش‌ها می‌توان شنید. “بازار کیان” نیز به همین شکل.

 

 

*آداب و رسوم عرب خوزستان در ایام عید

مردم که از چند روز قبل خود را برای این روز آماده کرده‌اند در این روز، پس از اقامهٔ نماز عید فطر، خود را برای آیین‌های این روز آماده می‌کنند. بسیاری از مردم ابتدا به قبرستان‌ها رفته و بر سر مزار بستگان خود حاضر می‌شوند. سپس افراد یک محله در ابتدا برای تبریک عید به خانهٔ همسایه‌های عزادار محلهٔ خود می‌روند و برای آنان دعای سالی خوش و بی‌مصیبت می‌کنند. خانواده عزادار نیز رسم است که لباس سیاه خود را به احترام عید یک روز از تن بیرون می‌کند. بعد از آن نوبت به بزرگان محله می‌رسد.

براساس یک سنت دیرینه، مردم خوزستان عید فطر را در کنار اعضای خانواده و دوستان سپری کرده یا افراد کوچک‌تر به خانهٔ بزرگ‌ترهای خود می‌روند تا عید را به یکدیگر تبریک بگویند. همچنین در این روز مردم به خانه‌های همسایگان و آشنایان رفته و در آن روز در هر خانه‌ای سفره‌ای رنگین پهن می‌شود.

مردم عرب روز عید سفره پهن کرده و برخی از تنقلات را در سینی‌های گرد قرار می‌دهند. در این سفره میوه، آجیل و تنقلات و قرآن کریم را می‌بینیم. این رسم در برخی مناطق اندکی تفاوت دارد. مثلا در امیدیه و شهرستان‌های اطراف آن به جای انداختن سفره از سینی استفاده می‌کنند و تنقلات خود را بنا به رسم آن مناطق در سینی‌های گرد می‌گذارند.

از جمله اعمال زیبایی که در روز عید فطر شاهد آن هستیم باز بودن در خانه‌ها است. اگر درب خانه‌ای بسته بود نوعی بی‌احترامی به عید تلقی می‌شود. همسایه‌ها با شعارهای”یا الله”، “عیدکم مبارک یا اهل البیت” (عید شما مبارک ای‌ صاحب خانه) وارد خانه‌ها می‌شوند و با جملات “عیدکم مبارک” و “ایامکم سعیده” (عیدتان مبارک و روزهایتان نیک باد) و «الله ایعوده علیکم بخیر و عافیه» که ورد زبان کوچک و بزرگ و زن و مرد است به خانهٔ همسایه‌ها می‌روند و عید را به هم تبریک می‌گویند.
مهمانان بعد از چند دقیقه نشستن همگی از جا برخاسته و با گفتن “الله ایعوده علیکم بلخیر و العافیه” به این معنا که “خداوند این روز را دوباره با خیر و عافیت برایتان برگرداند” به خانه بعدی می‌روند. دید و بازدید عید فطر باید از ریش سفید محله شروع شود و تا کوچک‌ترین فرد از نظر سنی به پایان رسد. خانم‌ها نیز به دلیل مهمان‌نوازی مجبور به ماندن در خانه هستند و دید و بازدید خود را بعد از اتمام دید و بازدید آقایان یعنی تقریبا عصر شروع می‌کنند. در میان عشایر نیز مردم با هوسه (نوعی پایکوبی محلی عربی (کوچه‌های محلات را طی می‌کنند و به سراغ بزرگ محله و قبیله رفته و در مضیف (اتاقی مخصوص مهمان‌ها) گرد هم جمع می‌شوند و بعضی به شعرخوانی می‌پردازند و ترنم شنیدن صدای شعرهای شعبی (شعرهایی با زبان گفتار) گوش‌ها را نوازش می‌دهد.

این دید و بازدیدهای گاهی به اتفاقات بسیار مثبت می‌انجامد و در این دید و بازدیدها و دور هم‌نشینی‌ها بسیاری از مشکلات همچون اختلافات قومی و گرفتاری‌ها مطرح می‌شود و در بیشتر موارد با میانجی‌گری و تعاون به حل مشکل می‌انجامد.

 

عیدی دادن به کودکان رسم جدا نشدنی عید فطر

در ایام عید کودکان با خواندن اشعاری از بزرگتر‌ها و یا پدران خانواده درخواست عیدی می‌کنند و پرداخت عیدی از سوی بزرگتر‌ها در ایام عید فطر از رسومات کهن بومیان عرب زبان منطقه است.

 

انتهای پیام/